İş Kanunu

Çalışanlar olarak iş kanununu okumadığımız ve bilmediğimiz için suiistimal edilmeye en açık olduğumuz konulardan birisi de deneme süresiyle ilgili uygulamalar oluyor. Kanununa göre sözleşmeye konulabilecek en uzun deneme süresi iki aydır.

Deneme süresi sadece toplu sözleşmelerde dört aya kadar uzatılabilir. Ancak günlük hayattaki uygulamaya bakıldığında bireysel sözleşmelerde dahi bu sürenin 3 aydan 6 aya kadar uzatıldığını görüyoruz. Bu tabii ki çalışan açısından haksız bir uygulama. İşvereniniz size 2 aydan uzun bir deneme süresi talebiyle geldiğinde iş kanunundaki sürenin 2 ay olduğunu ve kanuna uygun bir iş sözleşmesi düzenlemek istediğinizi sakin ve kibar bir dille belirtmeniz en doğrusu olacaktır.

Bu konuda çalışanların haklarının yendiği en önemli noktalardan birisi de deneme süresinde eksik ücret almaları ya da hiç ücret alamamalarıdır. Bu, kanunen kesinlikle hatalı bir durumdur. Deneme süresinin anlamı sadece şudur: İş sözleşmesinin belirlenen deneme süresi içerisinde işveren ya da çalışan tarafından hiçbir gerekçe göstermek zorunda olmadan ve tazminat ödemeden feshedilebilme hakkı verir. Bunun dışında başka bir işlevi yoktur. Kısacası deneme süresinde tam maaş almalı ve diğer tüm yan haklarınızdan faydalanıyor olmalısınız. Hatta deneme süresi sonunda işvereniniz sizden memnun kalmamış olabilir ve sözleşmeyi feshetmek isteyebilir. Yine de çalıştığınız süre boyunca kazanmış olduğunuz tüm hakları size vermek zorundadır. (Yukarıda da belirttiğim gibi tazminat ödemek, bu hakların dışındadır.) Eğer bu konularda sorun yaşarsanız İş Mahkemeleri sizin yanınızda olacaktır.